Triển vọng từ những mô hình khuyến nông gắn với du lịch sinh thái cộng đồng
Lượt xem: 806  | Ngày đăng: 19/12/2023

Những năm gần đây trên toàn tỉnh, xuất hiện nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp kết hợp với du lịch nông nghiệp, bao gồm homestay, farmstay và các trang trại cung cấp dịch vụ trải nghiệm, tạo ra hiệu quả kinh tế "kép" và góp phần xây dựng nông thôn xanh đẹp hơn, cải thiện môi trường sinh thái. Những kết quả này không chỉ là sự nỗ lực đồng bộ từ các cấp, ngành và cộng đồng nông dân mà còn có vai trò quan trọng của công tác khuyến nông.

Những mô hình điểm

Nhờ sự hỗ trợ của Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, năm 2016, Trung tâm Khuyến nông tỉnh đã phối hợp với Trung tâm Dịch vụ Kỹ thuật Nông nghiệp huyện Yên Thế để triển khai mô hình tưới phun mưa trên cây chè, với diện tích gần 10 ha. Qua thành công của dự án, năm 2018, Trung tâm Khuyến nông tiếp tục xây dựng mô hình sản xuất chè hữu cơ, bao gồm 9 ha tại xã Xuân Lương và Canh Nậu, với sự tham gia tích cực của 36 hộ nông dân.

Ông Hoàng Văn Hà, một nông dân tại bản Ven, xã Xuân Lương, là một trong những người tham gia mô hình với diện tích 7.200m2, đã chia sẻ: “Chè là cây trồng truyền thống lâu năm của vùng đất Xuân Lương. Trước đây, tôi không có nhiều kinh nghiệm trong việc trồng và chăm sóc chè, dẫn đến chất lượng kém, giá bán thấp và hiệu quả kinh tế không cao. Trung tâm Khuyến nông đã hướng dẫn chúng tôi cách chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh cho chè theo hướng hữu cơ. Kết quả, năng suất tăng cao, chè không chỉ có chất lượng ngon mà còn giá bán cao hơn”.

Thành công của các mô hình không chỉ hồi sinh nhiều nương chè mà còn khuyến khích nông dân mở rộng diện tích, tạo ra vùng sản xuất chè quy mô lớn và tập trung. Những khu vườn chè rộng lớn không chỉ mang lại thu nhập cao và ổn định cho cộng đồng nông dân, mà còn tạo nên một cảnh quan sinh thái tuyệt vời. Những thảm chè xanh mướt bám dài trên sườn đồi, hòa quyện với sắc xanh của núi rừng, tạo nên một bức tranh yên bình và thơ mộng. Điều này đã làm nền tảng, góp phần cho sự phát triển của Khu du lịch bản ven Xanh, thu hút hàng nghìn du khách đến thăm quan, nghỉ dưỡng và trải nghiệm mỗi dịp cuối tuần.

Anh Hoàng Văn Hiệp, Giám đốc HTX Du lịch Đồng Dao, xã Quý Sơn, Lục Ngạn, sau chuyến tham quan mô hình ở Sơn La, Lai Châu, Hòa Bình… do Trung tâm Khuyến nông tỉnh tổ chức năm 2018 và sự tham gia vào Diễn đàn khuyến nông @ nông nghiệp tại Hải Dương năm 2020, đã thu nhận những bài học quý báu từ các vùng quê khác. Mặc dù đối mặt với những thách thức về sinh thái, đất đai, con người và khí hậu tương tự, nhưng anh đã chú ý đến sự phát triển mạnh mẽ của các trang trại sinh thái nông nghiệp ở những địa phương đó.

Với sự học hỏi này, anh đã tổ chức lại quy trình sản xuất, duy trì liên lạc thường xuyên với Trung tâm Khuyến nông tỉnh và Trung tâm Dịch vụ Kỹ thuật Nông nghiệp huyện để nhận được sự tư vấn và tham gia mô hình khuyến nông. Sản phẩm của HTX được chứng nhận và xuất khẩu sang Nhật, ký kết hợp đồng với Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu thực phẩm Toàn Cầu với giá ổn định và cao hơn thị trường. Anh đã mạnh dạn phát triển lĩnh vực du lịch và xây dựng trang trại nông nghiệp sinh thái có diện tích 21 ha. Cảnh quan tự nhiên với sơn thủy hữu tình, hồ Bầu Lời xanh ngắt, trải dài trên những đồi vải thiều, cam, và bưởi của trang trại gia đình anh tạo nên không gian đẹp và độc đáo, thu hút các du khách về tham quan, trải nghiệm.

Bà Hà Thị Hậu Nga, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch Vụ Kỹ thuật Nông nghiệp thành phố Bắc Giang, cho biết Trung tâm đã tập trung xây dựng nhiều mô hình khuyến nông kết hợp du lịch sinh thái. Điển hình như việc nuôi đà điểu, thủy sản, và trồng hoa Mã Tiên Thảo, oải hương và Cúc Bách Nhật tại khu du lịch phim trường Rose Garden thôn Đồng Thuyền, Phường Đa Mai. Những mô hình này không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cho người sản xuất mà còn linh hoạt đáp ứng nhu cầu đa dạng của cộng đồng. Đồng thời, đã đóng góp tích cực vào sự phát triển của khu du lịch sinh thái, tạo trải nghiệm độc đáo và không gian xanh, sạch sẽ, đẹp mắt.

Tiềm năng du lịch sinh thái nông nghiệp

Bắc Giang, được thiên nhiên ưu đãi, hiện lên bức tranh trầm mặc với những viên ngọc quý như khu vực Đồng Cao ở xã Thạch Sơn, khu du lịch sinh thái Đồng Thông ở xã Tuấn Mậu, và Khe Rỗ tại xã An Lạc, huyện Sơn Động; cùng với khu du lịch sinh thái Suối Mỡ, xã Nghĩa Phương, huyện Lục Nam. Hồ Cấm Sơn và hồ Khuôn Thần hòa quyện, được các cánh rừng nguyên sinh ôm ấp, tạo nên một vẻ đẹp đặc sắc. Bản Xoan tinh khôi, nằm sâu trong xã Xuân Lương, huyện Yên Thế, cùng với bản Khe Nghè và suối Nước Vàng tại xã Lục Sơn, huyện Lục Nam, làm nổi bật bức tranh tuyệt vời, hứa hẹn nhiều triển vọng cho du lịch nông thôn.

Huyện Lục Ngạn, với đất đai rộng lớn và khí hậu đặc trưng, trở thành nơi lí tưởng cho việc phát triển đa dạng loại cây ăn quả với bốn mùa hoa thơm trái ngọt, cành trĩu xum xuê. Cùng với cảnh quan tự nhiên đặc biệt, nông thôn Bắc Giang đang dần trở thành điểm đến quyến rũ hơn bao giờ hết. Những thửa ruộng, vườn quả xanh tươi, trang trại sinh thái hiện đại, và những cánh rừng xanh thẳm ngắm cùng nhau tô điểm cho bức tranh nông thôn rực rỡ.

Chương trình OCOP không chỉ làm thay đổi cuộc sống của cộng đồng nông dân, mà còn góp phần bảo tồn văn hóa đặc trưng và nâng cao giá trị của những sản phẩm độc đáo. Quy hoạch nông thôn mới đã mở ra những con đường mới, kèm theo đó là những công trình công cộng to đẹp, hiện đại, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và cải thiện mức sống cho người dân. Nông thôn Bắc Giang trở nên xanh sạch và đẹp đẽ, tạo nên điểm đến không thể bỏ qua đối với du khách. Tất cả những yếu tố này cùng nhau hình thành tiềm năng lớn, làm nên vẻ đẹp riêng biệt cho Bắc Giang trong lĩnh vực du lịch sinh thái nông nghiệp.

Các giải pháp phát triển bền vững

Tại hội thảo "Phát triển Nông nghiệp Kết hợp với Du lịch Sinh thái Cộng đồng" do Trung tâm Khuyến nông tỉnh tổ chức gần đây tại Khu du lịch sinh thái phim trường Đa Mai, nhiều ý kiến đã đánh giá rằng Bắc Giang có tiềm năng lớn với đất đai và hệ sinh thái đa dạng, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển sản xuất nông nghiệp kết hợp với du lịch cộng đồng. Trong thời gian qua, Trung tâm Khuyến nông Bắc Giang đã nỗ lực xây dựng mô hình và tổ chức hoạt động tuyên truyền, tập huấn nhằm nhân rộng mô hình sản xuất nông nghiệp kết hợp với du lịch. Điều này đã tạo tiền đề bước đầu và góp phần cho việc hình thành một số mô hình phát triển nông nghiệp kết hợp với du lịch sinh thái ở nông thôn.

Tuy nhiên, việc phát triển sản xuất nông nghiệp kết hợp với du lịch sinh thái hiện nay ở Bắc Giang vẫn còn nhiều hạn chế. Nhiều địa phương chưa khai thác hết tiềm năng, mô hình sản xuất còn ít và quy mô còn nhỏ. Nhiều nông dân vẫn chưa đầu tư nhiều vào công nghệ tự động hóa và chuyển đổi số. Các chương trình khuyến nông gắn với du lịch sinh thái cộng đồng còn chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế. Chỉ có một số ít trang trại có đội ngũ nhân lực đáp ứng được yêu cầu, còn lại các trang trại đều yếu ở cả dịch vụ và nhân lực, thiếu sáng tạo trong thiết kế các dịch vụ đi kèm để tạo nên sự hấp dẫn. Du lịch sinh thái cũng chưa được triển khai một cách bài bản và thiếu sự tương tác của cộng đồng địa phương. Các trang trại gặp không ít khó khăn về vốn và vấn đề pháp lý.

Nhiều đại biểu đã thống nhất đề ra các giải pháp đồng bộ để phát triển nông nghiệp bền vững, kết hợp với du lịch sinh thái. Điều này đặt ra nhiệm vụ quan trọng là tăng cường hoạt động triển khai thông tin, đào tạo, và xây dựng các mô hình khuyến nông mới, sáng tạo, với quy mô lớn và tập trung hơn. Quy trình sản xuất nông nghiệp và quản lý du lịch cần được đổi mới, tập trung vào chuyển đổi số, sử dụng công nghệ hiện đại và bảo vệ môi trường. Tích hợp giá trị văn hóa địa phương và sáng tạo sản phẩm du lịch độc đáo sẽ nâng cao sức hấp dẫn của địa điểm. Đề xuất phát triển chiến lược quảng bá mạnh mẽ nhằm thu hút du khách và tăng cường tương tác cộng đồng trong các hoạt động du lịch. Đồng thời, cần tăng cường đầu tư vào cơ sở hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật để nâng cao chất lượng hoạt động du lịch sinh thái nông nghiệp. Hợp tác chặt chẽ giữa chính quyền địa phương, doanh nghiệp và cộng đồng, cùng với liên kết địa phương và vùng, là yếu tố quan trọng. Hỗ trợ doanh nghiệp và xây dựng tiêu chuẩn hóa về sản phẩm nông nghiệp du lịch được coi là chìa khóa để nâng cao chất lượng và thúc đẩy sự đổi mới trong ngành. Tiếp tục triển khai chương trình "Mỗi xã một sản phẩm" và đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới trên toàn tỉnh.

Ông Đào Xuân Vinh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông, đã chia sẻ rằng, ngoài những mô hình trên, Trung tâm đã triển khai nhiều mô hình gắn liền với du lịch sinh thái nông nghiệp trong thời gian gần đây như mô hình sản xuất bưởi theo hướng hữu cơ tại xã Thanh Hải, huyện Lục Ngạn, gắn với du lịch miệt vườn; mô hình trồng dưa lưới tại Lotus Farm, xã Trí Yên, huyện Yên Dũng, kết hợp với du lịch trải nghiệm, học tập (chủ yếu các cháu học sinh); mô hình trồng rừng nguyên liệu tại khu vực hồ Cấm Sơn, hướng đến quản lý rừng bền vững;…

Trong thời gian tới, Trung tâm Khuyến nông sẽ triển khai các chương trình khuyến nông đa dạng, xây dựng các mô hình có quy mô lớn và tập trung hơn. Đồng thời, với tầm nhìn "ở đâu có nông dân, ở đó có khuyến nông", Trung tâm sẽ hướng đến sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ, ứng dụng công nghệ cao, chuyển đổi số, tăng cường liên kết, và phát triển các mô hình nông nghiệp tuần hoàn đa giá trị. Trong đó, sẽ có sự tập trung vào việc xây dựng các mô hình kết hợp sản xuất nông nghiệp với bảo vệ môi trường và phát triển du lịch sinh thái cộng đồng tại vùng nông thôn.

Sự phát triển của du lịch sinh thái nghỉ dưỡng kết hợp với nông nghiệp tại Bắc Giang trong giai đoạn vừa qua không chỉ mang lại sự kết nối giữa ngành Du lịch và Nông nghiệp mà còn tạo ra những thành tựu tích cực. Điều này đa dạng hóa điểm đến và trải nghiệm du lịch, mở ra cơ hội tăng thu nhập cho cộng đồng địa phương và thay đổi cảnh quan nông nghiệp, nông thôn, góp phần xây dựng nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế-xã hội. Tác động tích cực không chỉ giới hạn ở việc tạo ra sản phẩm du lịch mới mà còn khuyến khích đầu tư vào nông nghiệp, tăng cường chuỗi giá trị và hỗ trợ phát triển nông nghiệp theo hướng bền vững.

Bài, ảnh: Lê Giang
Các tin bài khác:

TRANG VIDEO
Bứt phá nông nghiệp Bắc Giang
Ngày: 03-12-2021 12:12
  • Ảnh 1: Dược mùa nhờ sử dụng cơ giới hóa khép kín trong sản xuất lúa vụ Chiêm Xuân

    Ảnh 1: Dược mùa nhờ sử dụng cơ giới hóa khép kín trong sản xuất...

  • Mô hình nuôi thâm canh cá chim trắng tại xã An Dương - Tân Yên

    Mô hình nuôi thâm canh cá chim trắng tại xã An Dương - Tân Yên

  • Đặc sản Vải thiều Lục Ngạn Bắc Giang

    Đặc sản Vải thiều Lục Ngạn Bắc Giang

  • Trình diễn máy cấy lúa Kubota tại xã Quang Tiến - Tân Yên

    Trình diễn máy cấy lúa Kubota tại xã Quang Tiến - Tân Yên